Türkiye'nin AB şansı ve piyasalar - Vatan Gazetesi (10.08.2004) Oğuz Büktel

http://haber.gazetevatan.com/Haber/33521/4/Yazarlar

Türkiye'nin AB şansı ve piyasalar

10.08.2004

    E-Posta: oguz.buktel@cnbce.com

Temmuz ayında Merrill Lynch yatırımcılar arasında bir anket yapmış ve yabancı yatırımcıların üçte ikisinin Türkiye'nin AB'den 2005 yılına bir tarih alma şansını düşük görmesine rağmen, önemli bir bölümünün Türkiye'ye yatırım yapma kararında olduğunu göstermişti

Oğuz Büktel

Temmuz ayında Merrill Lynch yatırımcılar arasında bir anket yapmış ve yabancı yatırımcıların üçte ikisinin Türkiye'nin AB'den 2005 yılına bir tarih alma şansını düşük görmesine rağmen, önemli bir bölümünün Türkiye'ye yatırım yapma kararında olduğunu göstermişti. 3 Ağustos'ta HSBC tarafından yayınlanan bir başka ankette ise 63'ü Avrupa kökenli 97 yabancı kurumun ve 8 Türk kökenli kurumun bu sorulara yanıtları aranmış. Yatırımcıların yüzde 28'i Türkiye'nin 2005'de müzakerelere başlayacağını düşünürken, yüzde 58'inin düşüncesi şartlı bir tarih olacağı yönünde. 2015'e kadar Türkiye'nin AB üyeliği konusuna ise yatırımcıların yüzde 37'sinin pek inanmadığını görüyoruz anket sonucundan.

Piyasaların yönü açısından belki daha önemli bir konu ise olumlu bir kararın nasıl etki yapacağı. Yatırımcıların yüzde 98'i eğer tarih alınırsa spread'lerin (Türk eurobondları ile ABD eurobonları arasındaki faiz farkı) düşeceğini düşünüyorlar. Şu anda yüzde 4'ler civarında olan spread'lerin 1 puandan fazla düşeceğini söyleyenler yüzde 29, daha az düşeceğini söyleyenler ise yüzde 69. Bu konu Türkiye açısından son derece önemli. Çünkü spread'lerin düşmesi hem iç borç faizlerini ve borçlanma maliyetimizi düşürecek hem de borsa şirket değerlemesinde kullanılan risksiz getiri faizini düşürerek hedef şirket değerlerini yukarı çekecek.

Dow Jones 20 Endeksi
Dünyanın en meşhur borsa endekslerinden birisi Dow Jones 30 Sanayi Endeksi. ABD'nin New York Borsası'nı sadece 30 şirketin fiyatlarını kullanarak hesaplıyor. Üstelik de sermayeleri ve halka açıklık oranlarını kullanmadan, hepsinin fiyatlarını toplayıp 30'a bölerek. Dow Jones Endeksi sadece ABD'de yok, dünyanın değişik ülkelerindeki borsa performanslarını da ölçen endeksleri mevcut.

Şimdi bu endekslerden biri de Türkiye'de. Dow Jones Titan 20 Endeksi. Titan Endeksi, geçmişte ülkemizde kopuk bir saadet zincirini çağrıştırsa da, aslında ilgili ülkelerdeki en büyük ve likit hisseleri bünyesinde bulunduran tür endekslere deniyor. Bu sayede de gelişmiş ülkelerden akan fonların ülkeye yatırım yaparken izleyecekleri bir gösterge haline geliyor.

Hem İMKB-30, hem de MSCI endeksleriyle korelasyonları oldukça yüksek olan DJ Türkiye Titan 20 Endeksi'nin hesaplanmaya başlamasının en önemli diğer sebebi ise birtakım türev ürünlere (endeks opsiyon ve future'ları ve endeks yatırım fonları) temel teşkil etmesi. Bu tür ürünlerin getireceği yeniliklerin sermaye piyasamızı nasıl renklendireceği ise başka bir yazı konusu.

Ekonomide iki çıpa neden gerekli
Türkiye'de yatırımcıların büyük bölümü AB senaryolarını pozitif olarak dillendirmeseler de, olumsuz bir AB senaryosundan bahsetmedikleri için fiyatlara kısmen yansıdığını düşünmek zorundayız. AB özellikle reformların ve daha sağlıklı ekonomik ve siyasi bir yapıya geçişin devamı için çok önemli.

Önümüzdeki yıldan itibaren Türkiye başta IMF'ye olmak üzere yüklü borç ödemelerini gerçekleştirmek zorunda. Bu yıl 11 milyar dolarlara ulaşması beklenen cari açığın önümüzdeki yıllarda da kısmen devam edeceği varsayımının üzerine borç geri ödemeleri de eklenince ekonomik çevrelerin ve piyasaların endişe etmesi normal. Bu nedenle piyasa düşük olasılık olarak dahi görse AB'den net olumlu bir kararın çıkmaması riskini tek başına taşımak istemiyor, ikinci bir güvenceye ihtiyaç duyuyor.

İşte IMF ekonomik reformların devamı açısından ikinci güvence olarak görülüyor. Hükümetten haftasonu yapılan açıklamalar, önce piyasalar sonra da Merkez Bankası tarafından verilen mesajların iyi algılandığını gösteriyor.